Οδούς

Tooth , Οδόντας, Δόντι


Πρόσωπο
κόμη μέτωπο κρόταφος όφρυς οφθαλμός Ρίνα στόμα Γλώσσα Οδόντας ούς σιαγόνα

Οργανικά Συστήματα
---
Πεπτικό Σύστημα
Στόμαχος
Έντερο
Κοιλία
Φάρυγγας
Οισοφάγος
Στόμα
Οδόντες

οδόντας .

Ο οδόντας αποτελεί όργανο του Πεπτικού Συστήματος που βρίσκεται μέσα στην Στοματική Κοιλότητα και στηρίζεται στο οστό των γνάθων.

Οι οδόντες κατατάσσονται σε στοίχους, τις οδοντοστοιχίες, και έτσι έχουμε την άνω και κάτω οδοντοστοιχία για την άνω και κάτω γνάθο αντίστοιχα.

Ετυμολογία[επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η ονομασία " Οδόντας" σχετίζεται ετυμολογικά με την λέξη "[[ ]]".

Εισαγωγωγή[επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ανθρώπινοι Οδόντες

Η ανατολή μιας σειράς δοντιών από το οστό των γνάθων ονομάζεται οδοντοφυΐα.

Στον άνθρωπο υπάρχουν δύο οδοντοφυΐες, η νεογιλή και η μόνιμη.

Η νεογιλή ή παιδική οδοντοφυΐα αποτελείται από 20 δόντια από τα οποία το πρώτο εμφανίζεται στην στοματική κοιλότητα τον έβδομο μήνα της ζωής και το τελευταίο αποπίπτει (πέφτει) στην ηλικία των 12 ετών περίπου. Τα νεογιλά δόντια αρχίζουν να αντικαθίστανται από τα μόνιμα στην ηλικία των 6 περίπου ετών.

Η μόνιμη οδοντοφυΐα αποτελείται από 32 δόντια και ολοκληρώνεται στην ηλικία των 18 ετών με την ανατολή και του τελευταίου μόνιμου δοντιού, του σωφρονιστήρα ή φρονιμίτη.

Οι οδόντες ανάλογα με την εξωτερική τους μορφολογία αλλά και την θέση τους στις γνάθους διακρίνονται σε ομάδες:

  1. Τομείς (κεντρικός και πλάγιος)
  2. Κυνόδοντες
  3. Προγόμφιοι (1ος και 2ος)
  4. Γομφίοι (1ος, 2ος και 3ος ή φρονιμίτης)

Ανατομία[επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ο οδόντας εμφανίζει δύο τμήματα: την μύλη και την ρίζα. Η μύλη αποτελεί το τμήμα του οδόντα που φαίνεται μέσα στην στοματική κοιλότητα ενώ η ρίζα είναι το τμήμα του δοντιού που βρίσκεται μέσα στο οστό της γνάθου. Η μύλη με την ρίζα διαχωρίζονται από μια νοητή γραμμή που ονομάζεται αυχένας του δοντιού.

Κάθε οδόντας αποτελείται από τέσσερεις επιμέρους ιστούς:

Η οδοντίνη βρίσκεται τόσο στην μύλη όσο και στην ρίζα. Η αδαμαντίνη καλύπτει την εξωτερική επιφάνεια της οδοντίνης στην μύλη ενώ η οστεϊνη καλύπτει την εξωτερική επιφάνεια της οδοντίνης στην ρίζα. Η οδοντίνη στο εσωτερικό της εμφανίζει μια κοιλότητα η οποία υποδέχεται τον πολφό. Ο πολφός αποτελείται από αγγεία και νεύρα και χρησιμεύει στην θρέψη του δοντιού.

Φυσιολογία[επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Τα ανθρώπινα δόντια εξυπηρετούν τις παρακάτω λειτουργίες:

  1. Την μάσηση
  2. Την ομιλία
  3. Την κατάποση

Οδοντικές Ανωμαλίες[επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ανωμαλίες Πλήθους[επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Υπερραριθμία: η ύπαρξη μεγαλύτερου αριθμού δοντιών από το φυσιολογικό. Οι υπερράριθμοι οδόντες εμφανίζουν συχνά άτυπη μορφολογία.
  2. Ολιγοδοντία ή Μερική ανοδοντία: η έλλειψη ενός ή περισσοτέρου δοντιών.
  3. Ολική ανοδοντία: η παντελής έλλειψη δοντιών. Εμφανίζεται ως συνοδό σύπτωμα σε ορισμένα γενετικά σύνδρομα.

Ανωμαλίες Μεγέθους[επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Μικροδοντία ή Νανοδοντία: όταν το μέγεθος του δοντιού είναι μικρότερο από το φυσιολογικό. Μπορεί να είναι «αληθής» ή «φαινομενική» (π.χ. φυσιολογικό μέγεθος οδόντων σε άτομο με μεγάλη γνάθο)
  2. Μεγαλοδοντία ή Γιγαντοδοντία: όταν το μέγεθος του δοντιού είναι μεγαλύτερο από το φυσιολογικό. Μπορεί να είναι «αληθής» ή «φαινομενική» (π.χ. φυσιολογικό μέγεθος οδόντων σε άτομο με μικρή γνάθο)

Ανωμαλίες σχήματος[επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Οδόντες κωνικού σχήματος: Συχνότερα στους τομείς της άνω γνάθου (και ιδιαίτερα στον πλάγιο). Συχνή ανωμαλία στους μεσόδοντες.
  2. Δίδυμοι οδόντες: προκύπτουν από τον μερικό διαχωρισμό ενός δοντιού κατά την διάπλασή του. Συνήθως στην περιοχή των τομέων της άνω ή κάτω γνάθου.
  3. Σύντηξη οδόντων: προκύπτει από την συνένωση δύο γειτονικών δοντιών κατά την διάπλασή τους. Μπορεί να αφορά όλο το μήκος ή μόνο τις μύλες ή μόνο τις ρίζες.
  4. Εγκολεασμός οδόντος ή Οδούς εντός οδόντος: Πρόκειται για έμπτυξη της αδαμαντίνης μαζί με την υποκείμενη οδοντίνη, μέσα στην πολφική κοιλότητα έτσι ώστε να σχηματιστεί κοιλότητα που έχει τοιχώματα από αδαμαντίνη, ανοιχτή προς τα έξω.

Ανωμαλίες χρώματος[επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Κηλίδες: είναι περιγραμμένες αλλοιώσεις του χρώματος του δοντιού από αίτα όπως π.χ. υπερβολική λήψη φθορίου, τραυματιμσό κατά την διάπλαση κτλ.
  2. Δυσχρωμίες: είναι διάχυτες αλλοιώσεις του χρώματος των δοντιών. Μπορεί να οφείλονται σε νέκρωση του πολφού, λήψη τετρακυκλίνης στην παιδική ηλικία, ορισμένες παθολογικές καταστάσεις κτλ.

Ανωμαλίες θέσης Οδόντων[επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

  1. Στροφή: όταν το δόντι έχει στραφεί γύρω από τον επιμήκη άξονά του.
  2. Απόκλιση: όταν ο επιμήκης άξονας του δοντιού δεν έχει κανονική κλίση ως προς το προσθιοπίσθιο ή μετωπιαίο επίπεδο.
  3. Εκτόπιση: η ύπαρξη ενός δοντιού εκτός του οδοντικού τόξου.
  4. Ετεροτοπία: όταν ένα δόντι βρίσκεται στη θέση ενός άλλου στο οδοντικό τόξο.
  5. Υπερέκφυση: όταν ένα δόντι φαίνεται μακρύτερο των υπολοίπων επειδή βρίσκεται πέραν του μασητικού επιπέδου.
  6. Υπέκφυση: όταν ένα δόντι φαίνεται βραχύτερο επειδή υπολείπεται του μασητικού επιπέδου.
  7. Συνωστισμός: η κατάσταση στην οποία λόγω ελλείψεως χώρου τα δόντια βρίσκονται σε ανώμαλη θέση και έχουν χάσει τα κανονικά σημεία επαφής τους.
  8. Διαστήματα: κενά μεταξύ των δοντιών που παραμένου και μετά την ολοκλήρωση της πλήρους ανατολής της μόνιμης οδοντοφυΐας.

Οδοντική Παθολογία[επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Οι περισσότερες παθολογικές καταστάσεις των δοντιών έχουν ως αποτέλεσμα την απώλεια σκληρών οδοντικών ιστών (αδαμαντίνη & οδοντίνη)

Τερηδόνα[επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Αποτελεί μία χρόνια νόσο των σκληρών οδοντικών ιστών που οδηγεί σε απασβεστίωση της αδαμαντίνης και της οδοντίνης με αποτέλσμα την δημιουργία κοιλοτήτων στην εξωτερική επιφάνεια του δοντιού.

Το κύριο αίτιο της τερηδόνας είναι η επίδραση των οξέων που παράγουν τα μικρόβια της στοματικής κοιλότητας μετά από διάσπαση των υπολειμμάτων τροφής που έχουν παραμείνει επάνω στα δόντια. Στην εμφάνιση της τερηδόνας συντελούν επιπλέον παράγοντες όπως η κακή Στοματική Υγιεινή, η λήψη σακχαρούχων τροφών κτλ.

Οδοντική Αποτριβή[επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η αποτριβή των δοντιών επέρχεται από την συνεχή τριβή τους κατά την διαδικασία της μάσησης. Αυτή μέχρι ενός βαθμού αποτελεί φυσιολογικό φαινόμενο.

Όταν η αποτριβή γίνεται με ταχύ ρυθμό και οδηγεί σε γρήγορη απώλεια σκληρών οδοντικών ιστών θεωρείται παθολογική.

Αιτίες παθολογικής αποτριβής μπορεί να είναι το τρίξημο των δοντιών (βρουξισμός), δυσλειτουργίες της κροταφογναθικής διάρθρωσης κτλ.

Οδοντική Διάβρωση[επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Η διάβρωση των δοντιών αποτελεί την απασβεστίωση και συνεπώς απώλεια σκληρών οδοντικών ιστών από την επίδραση οξέων, όχι όμως αυτών που παράγονται από τα μικρόβια της στοματικής κοιλότητας.

Τα οξέα αυτά μπορεί είναι

Οδοντικά Κατάγματα[επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Τα κατάγματα των δοντιών είναι η απώλεια σκληρών οδοντικών ιστών μετά από τραυματισμό, λόγω κρούσης του οδόντος με σκληρή επιφάνεια. Τα κατάγματα μπορεί να αφορούν μόνο την μύλη, μόνο την ρίζα ή και τα δύο.

Υποσημειώσεις[επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Εσωτερική Αρθρογραφία[επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Βιβλιογραφία[επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]

Ιστογραφία[επεξεργασία | επεξεργασία κώδικα]


Ikl.jpg Κίνδυνοι ΧρήσηςIkl.jpg

Αν και θα βρείτε εξακριβωμένες πληροφορίες
σε αυτήν την εγκυκλοπαίδεια
ωστόσο, παρακαλούμε να λάβετε σοβαρά υπ' όψη ότι
η "Sciencepedia" δεν μπορεί να εγγυηθεί, από καμιά άποψη,
την εγκυρότητα των πληροφοριών που περιλαμβάνει.

"Οι πληροφορίες αυτές μπορεί πρόσφατα
να έχουν αλλοιωθεί, βανδαλισθεί ή μεταβληθεί από κάποιο άτομο,
η άποψη του οποίου δεν συνάδει με το "επίπεδο γνώσης"
του ιδιαίτερου γνωστικού τομέα που σας ενδιαφέρει."

Πρέπει να λάβετε υπ' όψη ότι
όλα τα άρθρα μπορεί να είναι ακριβή, γενικώς,
και για μακρά χρονική περίοδο,
αλλά να υποστούν κάποιο βανδαλισμό ή ακατάλληλη επεξεργασία,
ελάχιστο χρονικό διάστημα, πριν τα δείτε.



Επίσης,
Οι διάφοροι "Εξωτερικοί Σύνδεσμοι (Links)"
(όχι μόνον, της Sciencepedia
αλλά και κάθε διαδικτυακού ιστότοπου (ή αλλιώς site)),
αν και άκρως απαραίτητοι,
είναι αδύνατον να ελεγχθούν
(λόγω της ρευστής φύσης του Web),
και επομένως είναι ενδεχόμενο να οδηγήσουν
σε παραπλανητικό, κακόβουλο ή άσεμνο περιεχόμενο.
Ο αναγνώστης πρέπει να είναι
εξαιρετικά προσεκτικός όταν τους χρησιμοποιεί.

- Μην κάνετε χρήση του περιεχομένου της παρούσας εγκυκλοπαίδειας
αν διαφωνείτε με όσα αναγράφονται σε αυτήν

IonnKorr-System-00-goog.png



>>Διαμαρτυρία προς την wikia<<

- Όχι, στις διαφημίσεις που περιέχουν απαράδεκτο περιεχόμενο (άσεμνες εικόνες, ροζ αγγελίες κλπ.)


Community content is available under CC-BY-SA unless otherwise noted.